Haccın vacibleri nelerdir?
Soru: Haccın vacibleri nelerdir? Bilerek veya bilmeyerek, bir vacibi vaktinde ve yerinde yapmayana ceza lâzım olur mu?
Yanıt: Haccın vacibleri yirmiikidir.
1- Tavaf-ı kudümden sonra ve hac ayları içinde olmak şartı ile, Safa ile Merve tepeleri arasında, sa’y etmek, yani, yedi kere usulü ile yürümek. Tavafsız sa’y sahih olmaz.
2- Arafat’tan dönüşte, Müzdelifede, vakfeye durmaktır. Âdem “aleyhisselâm”, hazret-i Havva ile ilk olarak Müzdelifede buluştu.
3- Şeytan taşlamak, yani Mina’da, üç gün, üç ayrı yerde temiz taş veya teyemmüm caiz olan şey atmaktır.
4- İhramdan çıkmadan önce, başın en az dörtte birini ustura ile tıraş ettirmek veya en az üç santimetre, kendisi veya başkası kırkmaktır. Berber veya ustura bulamamak özür sayılmaz. Başında saç olmayan veya başı yara olan da, usturayı, değmeden baştan geçirmelidir. Kadınlar, saçını tıraş etmez. Makas ile biraz keser.
5- (Afaki) olan, yani Mikât denilen yerlerden daha uzak memleketlerin hacıları, Mekke’den son ayrılacağı gün (Tavaf-ı sadr), yani (Tavaf-ı veda) yapmaktır. Hayızlı kadına bu tavaf vacib değildir. Bu tavafta Remel ve ardında sa’y yoktur.
6- Arafat’ta, güneş battıktan sonra da, biraz kalmaktır. (Cevhere) ve (Mecmû’a-i Zühdiyye) kitaplarında diyor ki, (Güneş batmadan önce Arafat meydanından dışarı çıkanın kurban kesmesi lâzım olur. Cünüp iken Arafat’ta durulabilir).
7- Tavaf-i ziyarette, Kâbe-i muazzama etrafında dörtten sonra üç kere daha dönmektir. Tavaf-ı ziyaretten sonra Mina’da gecelemek Hanefide sünnettir.
8- Tavafta abdestsiz ve cünüp olmamaktır.
9- Elbise temiz olmaktır.
10- Tavaf yaparken, Hatim denilen yerin dışından dolaşmaktır.
11- Tavafta, Kâbe-i muazzama, sol tarafta kalmaktır.
12- Tavaf-ı ziyareti, bayramın üçüncü gününün güneşi batıncaya kadar yapmaktır.
13- Tavaf ederken, avret yeri kapalı olmaktır. Kadınlar için çok mühimdir.
14- Safa tepesi ile Merve tepesi arasında sa’y ederken, Safa’dan başlamaktır.
Safa tepesine çıkınca, Kâbeye döner. Tekbir, tehlil ve salevat getirir. Sonra, iki kolunu omuz hizasında ileri uzatıp ve avuçlarını semaya doğru açıp dua eder. Sonra Merve’ye doğru yürür. Safa’dan Merve’ye dört, Merve’den Safa’ya üç kere gidilir.
15- Her tavaftan sonra, (Mescid-i haram) içinde iki rekât namaz kılmaktır.
16- Şeytan taşlamasını bayram günlerinde yapmaktır.
17- Tıraşı, bayramın birinci günü ve Harem hududu içinde yapmaktır.
18- Sa’yı yürüyerek yapmaktır. İki yeşil direk arasında erkek hızlı gider.
19- Kıran ve temettü’ hac yapan, şükür kurbanı kesmektir.
20- Kurbanı, bayramın birinci günü kesmektir.
21- Cima gibi yasak olan şeyler, Arafat’ta durmadan önce yapılırsa, haccı bozar. Bunları Arafat’dan önce yapmamak farzdır. Cimadan başkalarını, ihramı çıkarıncaya, cimayı, tavaf-ı ziyareti yapıncaya kadar terk etmek vacibtir.
22- Müzdelife vakfesi ve bu vakfeyi sabah namazı vaktinde yapmak vacibtir.
Bilerek veya bilmeyerek, bir vacibi vaktinde ve yerinde yapmayana ceza lâzım olur. Ceza, Kurban kesmek veya bir fıtra sadaka vermektir. Hastalık, ihtiyarlık veya kalabalık gibi bir özür ile terk edince, bir şey lâzım gelmez. [Bir vekile yaptırması lâzım olmaz.] Hayızlı veya nifaslı kadın Mescid-i harama giremez. Tavaftan başka nüsükleri yapar. Tavaf-ı ziyareti temizlenince yapar. Her günün nüsükü, sonraki gecesinde de yapılabilir. (Tam İlmihal s. 344)
Soru: Haccın vacibleri nelerdir? Bilerek veya bilmeyerek, bir vacibi vaktinde ve yerinde yapmayana ceza lâzım olur mu?
Yanıt: Haccın vacibleri yirmiikidir.
1- Tavaf-ı kudümden sonra ve hac ayları içinde olmak şartı ile, Safa ile Merve tepeleri arasında, sa’y etmek, yani, yedi kere usulü ile yürümek. Tavafsız sa’y sahih olmaz.
2- Arafat’tan dönüşte, Müzdelifede, vakfeye durmaktır. Âdem “aleyhisselâm”, hazret-i Havva ile ilk olarak Müzdelifede buluştu.
3- Şeytan taşlamak, yani Mina’da, üç gün, üç ayrı yerde temiz taş veya teyemmüm caiz olan şey atmaktır.
4- İhramdan çıkmadan önce, başın en az dörtte birini ustura ile tıraş ettirmek veya en az üç santimetre, kendisi veya başkası kırkmaktır. Berber veya ustura bulamamak özür sayılmaz. Başında saç olmayan veya başı yara olan da, usturayı, değmeden baştan geçirmelidir. Kadınlar, saçını tıraş etmez. Makas ile biraz keser.
5- (Afaki) olan, yani Mikât denilen yerlerden daha uzak memleketlerin hacıları, Mekke’den son ayrılacağı gün (Tavaf-ı sadr), yani (Tavaf-ı veda) yapmaktır. Hayızlı kadına bu tavaf vacib değildir. Bu tavafta Remel ve ardında sa’y yoktur.
6- Arafat’ta, güneş battıktan sonra da, biraz kalmaktır. (Cevhere) ve (Mecmû’a-i Zühdiyye) kitaplarında diyor ki, (Güneş batmadan önce Arafat meydanından dışarı çıkanın kurban kesmesi lâzım olur. Cünüp iken Arafat’ta durulabilir).
7- Tavaf-i ziyarette, Kâbe-i muazzama etrafında dörtten sonra üç kere daha dönmektir. Tavaf-ı ziyaretten sonra Mina’da gecelemek Hanefide sünnettir.
8- Tavafta abdestsiz ve cünüp olmamaktır.
9- Elbise temiz olmaktır.
10- Tavaf yaparken, Hatim denilen yerin dışından dolaşmaktır.
11- Tavafta, Kâbe-i muazzama, sol tarafta kalmaktır.
12- Tavaf-ı ziyareti, bayramın üçüncü gününün güneşi batıncaya kadar yapmaktır.
13- Tavaf ederken, avret yeri kapalı olmaktır. Kadınlar için çok mühimdir.
14- Safa tepesi ile Merve tepesi arasında sa’y ederken, Safa’dan başlamaktır.
Safa tepesine çıkınca, Kâbeye döner. Tekbir, tehlil ve salevat getirir. Sonra, iki kolunu omuz hizasında ileri uzatıp ve avuçlarını semaya doğru açıp dua eder. Sonra Merve’ye doğru yürür. Safa’dan Merve’ye dört, Merve’den Safa’ya üç kere gidilir.
15- Her tavaftan sonra, (Mescid-i haram) içinde iki rekât namaz kılmaktır.
16- Şeytan taşlamasını bayram günlerinde yapmaktır.
17- Tıraşı, bayramın birinci günü ve Harem hududu içinde yapmaktır.
18- Sa’yı yürüyerek yapmaktır. İki yeşil direk arasında erkek hızlı gider.
19- Kıran ve temettü’ hac yapan, şükür kurbanı kesmektir.
20- Kurbanı, bayramın birinci günü kesmektir.
21- Cima gibi yasak olan şeyler, Arafat’ta durmadan önce yapılırsa, haccı bozar. Bunları Arafat’dan önce yapmamak farzdır. Cimadan başkalarını, ihramı çıkarıncaya, cimayı, tavaf-ı ziyareti yapıncaya kadar terk etmek vacibtir.
22- Müzdelife vakfesi ve bu vakfeyi sabah namazı vaktinde yapmak vacibtir.
Bilerek veya bilmeyerek, bir vacibi vaktinde ve yerinde yapmayana ceza lâzım olur. Ceza, Kurban kesmek veya bir fıtra sadaka vermektir. Hastalık, ihtiyarlık veya kalabalık gibi bir özür ile terk edince, bir şey lâzım gelmez. [Bir vekile yaptırması lâzım olmaz.] Hayızlı veya nifaslı kadın Mescid-i harama giremez. Tavaftan başka nüsükleri yapar. Tavaf-ı ziyareti temizlenince yapar. Her günün nüsükü, sonraki gecesinde de yapılabilir. (Tam İlmihal s. 344)