Tevil etmek
Soru: Tevil ne demektir? Evliyanın bazı sözlerini de tevil etmek gerekir mi?
Yanıt: Kur’ân-ı kerimde ve hadîs-i şeriflerde öyle bilgiler vardır ki, bunlar tevil edilmeden anlaşılamaz. [Bir kelimenin, Allahü teâlâ ve Resûlullah tarafından, açık bildirilmemiş manalarından, İslâmiyete uygun olanı seçmeğe (Tevil) denir. Bunu herkes yapamaz.] Evliyanın sözlerini de tevil etmek, mealen bildirmek lâzımdır. Tevil edilmezse, yanlış anlaşılır. Tevil edilince, Veliye iftira etmek tehlikesi olmaz. İftira etmek haramdır. Evliya-yı kiramın, sekr hâlinde [şuursuz] iken veya kavuştukları nimetleri anlatırken, yahut talebesini teşvik için veya maksadını anlatacak kelime bulamadıkları zaman, söyledikleri bazı kelimeleri tevile muhtaç olur. İmâm-ı Rabbânînin de, böyle kelimeleri vardır. Abdülhak-ı Dehlevî “rahime-hullah”, Abdülkâdir-i Geylânînin (Fütûh-ul-gayb) kitabının Farisi şerhinde buyuruyor ki, (Ariflerin kalplerine ince ve anlaşılmaz bilgiler geldiği zaman, bunları anlatacak kelime bulamazlar. Böyle sözlerini işitince, (doğrusunu Allahü teâlâ bilir) demeli, inkâra kalkışmamalıdır).
Soru: Tevil ne demektir? Evliyanın bazı sözlerini de tevil etmek gerekir mi?
Yanıt: Kur’ân-ı kerimde ve hadîs-i şeriflerde öyle bilgiler vardır ki, bunlar tevil edilmeden anlaşılamaz. [Bir kelimenin, Allahü teâlâ ve Resûlullah tarafından, açık bildirilmemiş manalarından, İslâmiyete uygun olanı seçmeğe (Tevil) denir. Bunu herkes yapamaz.] Evliyanın sözlerini de tevil etmek, mealen bildirmek lâzımdır. Tevil edilmezse, yanlış anlaşılır. Tevil edilince, Veliye iftira etmek tehlikesi olmaz. İftira etmek haramdır. Evliya-yı kiramın, sekr hâlinde [şuursuz] iken veya kavuştukları nimetleri anlatırken, yahut talebesini teşvik için veya maksadını anlatacak kelime bulamadıkları zaman, söyledikleri bazı kelimeleri tevile muhtaç olur. İmâm-ı Rabbânînin de, böyle kelimeleri vardır. Abdülhak-ı Dehlevî “rahime-hullah”, Abdülkâdir-i Geylânînin (Fütûh-ul-gayb) kitabının Farisi şerhinde buyuruyor ki, (Ariflerin kalplerine ince ve anlaşılmaz bilgiler geldiği zaman, bunları anlatacak kelime bulamazlar. Böyle sözlerini işitince, (doğrusunu Allahü teâlâ bilir) demeli, inkâra kalkışmamalıdır).